Op 9 augustus 1945 gooiden de Amerikanen hun laatste atoombom op de Japanse stad Nagasaki. Voor velen kwam hiermee de Tweede Wereldoorlog ten einde. ‘Never again’ was de boodschap die luid weerklonk. Maar niet iedereen kon de bom zomaar achter zich laten.

Die dag waren er ook honderden Nederlanders in Nagasaki. Ze moesten er in gevangenschap werken voor de Japanners. Deze week schrijft journalist Diederik Baazil in De Groene over zijn gesprekken met de kinderen van Nederlanders die 81 jaar geleden de atoombom meemaakten en overleefden. Hoe leeft de herinnering aan de bom voort bij de kinderen van degenen die de gevolgen ervan de rest van hun leven met zich meedroegen?

En welke rol speelt deze herinnering in een wereld waarin de geopolitieke spanningen almaar lijken op te lopen en ‘never again’ steeds wankeler klinkt? Diederik Baazil schuift aan bij Kees van den Bosch om erover te vertellen.

Productie: Diederik Baazil en Thomas Jap-A-Joe.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

In Denkspoor duikt Stephan Sanders met schrijvers, deskundigen en enthousiastelingen in de denksporen van prominente denkers. Wie heeft onze gedachtenwereld gevormd, soms zonder dat we het zelf beseffen? Met onderscheidende invalshoeken en een focus op minder bekende kopstukken belichten we denkers die zelden als buste op een bureau staan.

In deze aflevering van Denkspoor gaat Stephan Sanders in gesprek met journalist en auteur Daphné Dupont-Nivet en de Amerikaans-Nederlandse schrijver en Le Guin-biograaf Julie Phillips. In haar boeken schetste de Amerikaanse Ursula Le Guin ambigue utopieën, waarin ze het westerse denken over tijd, vooruitgang en hiërarchie uitdaagde. Wie was Le Guin, te vreemd om serieus te worden genomen en te serieus om echt vreemd te zijn?

Redactie en productie: Gizelle Mijnlieff.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Na het drinken van een blikje Red Bull verbetert je rijvaardigheid. Het mengen van alcohol met energiedrank veroorzaakt minder agressief gedrag dan het drinken van alcohol alleen – een conclusie die indruist tegen de bestaande wetenschappelijke literatuur. Het zijn bevindingen van Joris Verster, hoofddocent farmacologie aan de Universiteit Utrecht, die betalingen van Red Bull op zijn privérekening ontving terwijl hij zich presenteerde als onderzoeker aan de universiteit. Daarvoor werd hij in 2013 door de universiteit op de vingers getikt.

Onderzoekers Simon Dequeker en Emiel Woutersen van Investico zagen dat Verster die werkwijze voortzette, ditmaal bij Sen-Jam, een bedrijf dat katermiddelen ontwikkelt. Hoe zetten bedrijven de wetenschap in om regelgeving te beïnvloeden of af te zwakken? De onderzoekers vertellen in gesprek met Or Goldenberg over hun onderzoek.

Productie: Or Goldenberg en Lizzy Hanekroot.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Een aantal Europese overheidsinstellingen en bedrijven gebruikt Passwork, een wachtwoordbeheerder die zeer vermoedelijk in verbinding staat met het Kremlin. Dat blijkt uit onderzoek van Investico. Experts waarschuwen dat Europa daarmee kwetsbaar is voor kwaadaardige hacks. 

Deze week gaat Or Goldenberg in gesprek met onderzoeksjournalisten Sylvana van den Braak en Linda van der Pol over hoe Passwork Nederlandse instanties om de tuin leidt, en over het gevaar van het werken met Russische software.

Productie: Or Goldenberg.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Tien jaar geleden werden de vlogs van Ismail Ilgun binnen enkele weken nationaal bekend. De 'treitervlogger' filmde hoe hij met zijn vrienden rondhing voor de Vomar in de Zaanse wijk Poelenburg. Hij belandde in een ware mediastorm, die meestal niet zachtaardig met hem omsprong.

Deze week schreef Rasit Elibol zijn profiel. Hoe gaat het nu met Ismail? Hoe gaat het in Poelenburg? Waarom vinden buurtgenoten dat er een standbeeld voor hem moet worden opgericht? Rasit en Ismail vertellen daar deze week over aan Kees van den Bosch.

Productie: Kees van den Bosch en Lizzy Hanekroot.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

De wens om vanuit de Haagse politiek een cultuurverandering te bewerkstelligen is van alle tijden. Rob Jetten en Henri Bontenbal presenteren zich ook nu weer als een nieuwe generatie politici die het allemaal anders gaat doen. Samenwerken is dit keer het motto. Regelen, ritselen en koffiedrinken maken een comeback. Doet de VVD hieraan mee?

Politiek journalist Coen van de Ven onderzoekt deze week het terugkerende verlangen naar een nieuwe politieke cultuur en gaat hierover in gesprek met Kees van den Bosch.

Productie: Kees van den Bosch en Lizzy Hanekroot.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

In Denkspoor duikt Stephan Sanders met schrijvers, deskundigen en enthousiastelingen in de denksporen van prominente denkers. Wie heeft onze gedachtenwereld gevormd, soms zonder dat we het zelf beseffen? Met onderscheidende invalshoeken en een focus op minder bekende kopstukken belichten we denkers die zelden in bustevorm op het bureau staan.

In deze aflevering van Denkspoor gaat Stephan Sanders in gesprek met psychotherapeut Susan Bögels en journalist Frank Mulder over psychoanalytica Alice Miller (1923–2010). Het geweld dat we onszelf en anderen aandoen, komt voort uit pijn uit onze kindertijd, stelde de Pools-Joodse therapeut Miller begin jaren tachtig. Zij wees al vroeg op wat wij nu intergenerationeel trauma noemen. Wat is de erfenis van haar denken?

Redactie en productie: Gizelle Mijnlieff.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Deze week vieren de Verenigde Staten hun 250e verjaardag. Voor onder meer de regering-Trump is dat reden om de vlag vol bombarie uit te hangen. Maar niet iedereen viert feest.

In De Groene van deze week schrijft Casper Thomas een reportage over een diep verdeeld Amerika.

In een land waar migranten hardhandig worden uitgezet, de regering de geschiedenis actief lijkt wit te wassen en een impopulaire president zichzelf bijna even nadrukkelijk viert als zijn land, staan bevolkingsgroepen lijnrecht tegenover elkaar. Sommigen vragen zich af: 'Wat valt er eigenlijk precies te vieren?'

Hoe staat Amerika ervoor in deze tumultueuze tijd? Or Goldenberg spreekt erover met Groene-redacteur en oud-Amerikacorrespondent Casper Thomas.

Productie: Or Goldenberg en Thomas Jap-A-Joe.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Er draait iets rondom de oorlog in Oekraïne: een 'vibe shift' die tot ongemak leidt in Rusland. Hoe reageren gewone Russen en president Poetin op het onmiskenbare succes van Oekraïne op het slagveld en ver daarbuiten? Journalist Eva Hartog peilt het psychologische effect van het binnendringen van de oorlog tot ver in Rusland.

In Historische Woorden kondigt de beoogde Britse premier Andy Burnham een koerswijziging aan in de manier waarop zijn land wordt bestuurd. Casper Thomas en Rutger van der Hoeven wegen zijn kansen op succes af.

En journalist Pieter van Os legt uit waarom politiek en voetbal altijd met elkaar verbonden zijn. Van de Voetbaloorlog tussen El Salvador en Honduras tot de VS, dat een land ontvangt (Iran) waarmee het in oorlog is: de grootste sport ter wereld dringt altijd de geopolitiek binnen – of in elk geval onze verbeelding daarvan. Een gesprek over landen uit het mondiale Zuiden die Europeanen uit het toernooi knikkeren, de voetbalhaat van de MAGA-Amerikaan en de dreigende amerikanisering van het voetbal.

Redactie en regie: Gizelle Mijnlieff.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het was zo'n tien jaar geleden een rage: met de mobiele telefoon op jacht naar Pokémon. Gezellig met z'n allen, telefoon in de aanslag, op zoek naar Pokémon in bijna de hele wereld: van Central Park in New York tot Amsterdam en Kijkduin.

Wat is de relatie tussen Pokémon en killer drones? Werkten al die jongens en meisjes, mannen en vrouwen die door de straten renden onbedoeld voor de defensie-industrie?

De miljoenen foto's die enthousiaste Pokémon-verzamelaars maakten, kunnen mogelijk ook worden gebruikt om drones te laten vliegen zonder gps-signaal, dat relatief eenvoudig kan worden verstoord.

Eva Hofman, Arthur Deleu en Tim Luimes onderzochten dit onverwachte verband tussen spel en werkelijkheid. Kees van den Bosch bespreekt hun bevindingen.

Productie: Gizelle Mijnlieff, Kees van den Bosch en Thomas Jap-A-Joe.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

De spanningen binnen de Nederlands-Amerikaanse familie lopen op. Waar Harmen zoekt naar verbinding, ontmoet hij weerstand, ergernis en achterdocht. En als ook nog de lieve Heer zich tegen hem keert, zit hij met de handen in het haar. Is er nog hoop op een goede afloop?

See omnystudio.com/listener for privacy information.