Amerika en China zijn verwikkeld in een race om suprematie in AI en Europa bungelt weer eens achteraan. De gevolgen daarvan kunnen ingrijpend zijn. Te gast: Marietje Schaake, fellow aan het Institute for Human-Centered Artificial Intelligence aan de Universiteit van Stanford.

Boek: De Machtscode

Marietje Schaake schetst hoe kunstmatige intelligentie de machtsbalans tussen Verenigde Staten, China en Europa verandert en waarom Europese afhankelijkheid van Amerikaanse AI-bedrijven gevaarlijk wordt. Zij wijst op de politieke verwevenheid tussen Silicon Valley en Washington, de Cloud Act en bedrijven als Palantir, die tegelijk in Oekraïne en Gaza actie zijn. Dat alles maakt Europese digitale soevereiniteit tot een veiligheidsdossier, niet alleen een marktkwestie.

Rob de Wijk en Arend Jan Boekestijn benadrukken hoe langzaam Europa beweegt in wetgeving, kapitaalmarkt en defensiesamenwerking, terwijl AI al wordt ingezet voor autonome wapensystemen. De AI Act, een Europese chipsindustrie en een echte kapitaalmarkt moeten tegelijk snelheid en bescherming bieden, maar botsen op politieke terughoudendheid. De vraag wordt hoe lang Europa nog kan vertrouwen op Amerikaanse bescherming terwijl het zelf geen AI-supermacht is.

De gesprekspartners bespreken ook de acute risico's van open source intelligence, hackende AI-modellen zoals Anthropic’s Mythos en het strategische gewicht van ASML in de wereldwijde chipoorlog. Schaake ziet een groeiend verzet in de VS tegen datacenters en AI-banenverlies, en tegelijk een kans voor Europa om talent aan te trekken en een eigen democratisch AI-ecosysteem te bouwen. Wie wil begrijpen waarom AI geen gadget maar machtsinstrument is, hoort hier hoe die strijd nu al over Europese hoofden wordt uitgevochten.

[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]

Over de Podcast

Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.

In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards

Reageren?

Op X: @ajboekestijn en @robdewijk

Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social

Mail: [email protected]

Over de makers:

Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.

Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.

Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Russische raffinagecapaciteit keldert | Opschalen wapenproductie gaat traag | Trump zwabbert vrolijk verder

Oekraïense drones leggen Russische olieraffinaderijen stil terwijl het front militair vastzit. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk duiden hoe aanvallen op Jaroslavl en andere raffinaderijen een kwart van Ruslands capaciteit raken, burgers aan de pomp treffen en Moskou dwingen meer munitie in luchtverdediging te steken. De beperkte Oekraïense terreinwinst verandert volgens hen weinig aan de strategische patstelling, die voor Vladimir Poetin steeds existentiëler wordt.

De Europese defensie-industrie kraakt terwijl NAVO-landen recordbedragen uitgeven en toch te weinig slagkracht krijgen. Rob de Wijk schetst vanaf de GLOBSEC-conferentie hoe trage aanbestedingen, risico-averse politici en machtige defensiereuzen innovatie afremmen, terwijl start-ups met cruciale drone- en AI-technologie achteraan in de rij staan. Europese leiders durven publiekelijk nog niet te breken met de Amerikaanse veiligheidsparaplu, maar voelen dat ze het continent zelf moeten kunnen verdedigen.

In het Midden-Oosten herstelt Iran sneller dan verwacht zijn militaire capaciteit, geholpen door Rusland en China. De strijd om de Straat van Hormuz, Iraanse tolplannen met Oman en raketregen op Golfstaten vergroten de onzekerheid rond olieprijzen en zeeverkeer. Intussen veroorzaakt het grillige beleid van de Verenigde Staten – van Iran en Cuba tot Taiwan en Polen – groeiende irritatie bij bondgenoten, die zich afvragen hoe lang zij deze dubbelrol nog kunnen verdedigen.

[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]

Over de Podcast

Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.

In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards

Reageren?

Op X: @ajboekestijn en @robdewijk

Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social

Mail: [email protected]

Over de makers:

Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.

Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.

Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Ontwikkeling Russische landmacht | Uitweg voor Rusland zonder gezichtsverlies | Ontzegging Amerikaanse bases in Europa

NAVO-legerleiders herzien de defensieplannen nu Rusland versneld innoveert met AI, drones en aangepaste krijgsmachtdoctrine. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk schetsen hoe ervaringen uit Oekraïne via een centrum in Polen direct in NAVO-planning en wapenontwikkeling landen, terwijl Europa twijfelt tussen dure hightech systemen en goedkope massaproductie. De nauwe technologische as tussen Rusland en China en de pogingen van Oekraïne om minder afhankelijk te worden van buitenlandse componenten laten zien hoe economisch kwetsbaar moderne oorlogsvoering blijft.

De Russische oorlogsdreiging krijgt tegelijk een rem door binnenlandse terughoudendheid en propaganda-moeheid. Rob de Wijk wijst op Russische doctrine die een directe oorlog met de NAVO koste wat kost wil vermijden, juist omdat mobilisatie en massale verliezen politiek riskant zijn. Russische desinformatie over een vermeende westerse aanval voedt wel angst, maar maakt een openlijke NAVO-oorlog onpopulair, zeker als nucleaire afschrikking van Verenigde Staten, Frankrijk en Groot-Brittannië wordt meegewogen.

De machtsstrijd raakt ook de Amerikaanse bases in Europa en de onderliggende verdragen. Boekestijn en De Wijk verkennen het schrikbeeld waarin een conflict met Donald Trump ertoe leidt dat Europese landen toegang tot bases beperken en Washington desnoods wil blijven zonder toestemming, met directe botsing tussen bondgenoten als gevolg. De discussie over sancties, een onvindbare ‘gouden brug’ voor Poetin en het terzijde schuiven van internationale rechtsorde laat zien hoe snel de wereld terugglijdt naar een geopolitieke jungle waarin vooral kleine landen veel te verliezen hebben.

[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]

Over de Podcast

Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.

In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards

Reageren?

Op X: @ajboekestijn en @robdewijk

Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social

Mail: [email protected]

Over de makers:

Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.

Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.

Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Europa overweegt Ruslandgezant | Poetin in Beijing | Iran bedreigt Europese internetverbindingen

Rusland zet de Baltische staten onder druk met drones, jamming en nucleaire oefeningen. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk duiden hoe Moskou een dreiging construeert via Estland en Letland, interne verdeeldheid aanwakkert en tegelijk met grote nucleaire manoeuvres zijn militaire zwakte maskeert. De rekrutering hapert, premies exploderen en zelfs Chinese schepen worden geraakt door Russische drones in de Zwarte Zee.

China maakt van Rusland steeds duidelijker een energie-afhankelijke vazalstaat. Xi Jinping koopt fors meer Russische olie en gas, terwijl westerse sancties worden omzeild via derde landen en tijdelijke uitzonderingen. Boekestijn en De Wijk bespreken hoe de groeiende afhankelijkheid de Chinese politieke invloed vergroot en waarom vredesgezanten als Angela Merkel nu nog weinig kansrijk zijn tegenover Vladimir Poetin.

Iran drijft de olieprijs op met een geblokkeerde Straat van Hormuz en bijna volle opslagtanks. Teheran dreigt buurlanden en overweegt zelfs internetkabels in de zeestraat te saboteren, terwijl de VS stuntelen tussen aanvalsdreiging en twijfelachtige doorbraken in onderhandelingen. De escalatie rond Iran, Israël, Libanon en Gaza zet zowel de wereldeconomie als de Amerikaanse en Israëlische strategie onder zware druk en laat weinig ruimte voor fouten.

[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]

Over de Podcast

Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.

In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards

Reageren?

Op X: @ajboekestijn en @robdewijk

Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social

Mail: [email protected]

Over de makers:

Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.

Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.

Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Doema neemt nieuwe wet aan | Rusland lid van de EU | China als economische winnaar 

Rusland verkent de grenzen van een mogelijke confrontatie met de NAVO terwijl de Europese drempelverdediging in de Baltische staten groeit. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk schetsen hoe Moskou met dienstplichtige troepen, nieuwe wetgeving over Russischtaligen en prikacties de eenheid in Europa kan testen. Tegelijkertijd verzwakt Amerika door munitietekorten, waardoor Europese landen versneld hun eigen wapenproductie en krijgsmacht opbouwen.

China domineert inmiddels cruciale technologieën, maar blijft door slecht bestuur en interne economische problemen steken onder de Verenigde Staten. Boekestijn en De Wijk duiden hoe Beijing inzet op economische afhankelijkheid via het Belt and Road Initiative, dumping van elektrische auto’s en controle over kritieke grondstoffen in plaats van ideologische export. De Europese Unie blijft voor China een lucratieve maar weerbarstige markt die zich niet eenvoudig laat insnoeren.

De rol van Europa verschuift intussen van volger naar hoofdtegenstander voor Moskou en cruciale economische partner voor Beijing. De Wijk legt uit waarom een toekomstig democratisch Rusland waarschijnlijk nooit EU-lid zal worden en hoe demografie Oekraïne paradoxaal beter inpasbaar maakt. De spanningen rond Rusland en China tekenen zo het speelveld waarin Europa zijn macht en kwetsbaarheid opnieuw moet definiëren.

[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]

Over de Podcast

Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.

In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards

Reageren?

Op X: @ajboekestijn en @robdewijk

Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social

Mail: [email protected]

Over de makers:

Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.

Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.

Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Oekraïne brengt de oorlog naar Moskou | Let op de obligatiemarkt | Trump speelt met vuur over Taiwan

Oekraïne voert een ongekend grootschalige droneaanval uit op Moskou en legt zo de kwetsbaarheid van Russische strategische infrastructuur en luchtverdediging bloot. Het Kremlin reageert met nucleair wapengekletter via Dmitri Peskov, maar probeert de schade in Moskou tegelijk te bagatelliseren om onrust onder burgers en elite te temperen. Poetin stuurt op verdeeldheid in de westerse wereld en hoopt via Trump en aarzelende Europese leiders een voordelige vrede over de hoofden van Oekraïners te sluiten.

Europese politici verschuiven ondertussen in stilte richting een hechter veiligheidsverbond met Oekraïne en nemen meer afstand van de Verenigde Staten. In Tallinn klinkt instemming met Oekraïense, goedkope drones en andere wapens als bouwsteen voor een Europees defensieschild, zelfs onder Amerikaanse oud-militairen. De discrepantie tussen publieke retoriek en besloten gesprekken groeit, terwijl Rusland inzet op deals over sancties en een nieuwe Europese veiligheidsarchitectuur.

In het Midden-Oosten escaleert de spanning rond Iran, met drones op Saoedi-Arabië en de Emiraten en Amerikaanse druk op Teheran voor een wankele nucleaire deal. Trump overspeelt zijn hand met openlijke onverschilligheid over de economische pijn van de oorlog en gebruikt wapenleveranties aan Taiwan als handelsdrukmiddel richting China. Die combinatie van regionale oorlogsdreiging, Amerikaanse verzwakking en Chinese assertiviteit maakt de komende maanden geopolitiek extra explosief, ook voor Europa.

[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]

Over de Podcast

Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.

In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards

Reageren?

Op X: @ajboekestijn en @robdewijk

Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social

Mail: [email protected]

Over de makers:

Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.

Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.

Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Donald Trump ging deze week met de pet in de hand op bezoek in Beijing. In de verhouding tussen de twee grootmachten is China inmiddels de bovenliggende partij, en Washington lijkt dat in stilte te hebben geaccepteerd. Te gast: Ties Dams, China-expert verbonden aan Instituut Clingendael.

NIEUW: Boekestijn en De Wijk Plus. Word lid van de nieuwe wereldorde, voor advertentievrij luisteren, exclusieve toegang tot de zaterdagshow en vele extra's. Ga naar boekestijnendewijk.nl en luister met de kortingscode NAVO een jaar voor maar €25.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Boekestijn en De Wijk, maar dan beter | Trump krabbelt terug over Iraans uranium | De val van Thucydides

Rusland voert massale raket- en droneaanvallen uit op Oekraïne, terwijl Kiev met eigen drones olie-installaties, vliegvelden en infrastructuur diep in Rusland raakt. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk duiden hoe Rusland de binnenlandse censuur verder aandraait en tegelijk vasthoudt aan maximalistische eisen over Oekraïense gebieden, terwijl de militaire realiteit daar nauwelijks bij aansluit. Oekraïense defensie-innovatie met systemen als Freya en kamikazedrones schetst een toekomst waarin Europa minder afhankelijk wordt van Amerikaanse wapens.

De Europese veiligheidsarchitectuur komt onder druk als drones neerstorten in Letland, een olieopslag raken en uiteindelijk bijdragen aan de val van de Letse regering. Finse waarschuwingen voor dronedreiging rond Helsinki en een plots geannuleerde Amerikaanse troepenrotatie naar Polen versterken de twijfel over de slagkracht en voorspelbaarheid van NAVO-afschrikking. Ondertussen stuurt Hongarije, nu zonder Viktor Orbán, een signaal door de Russische ambassadeur op het matje te roepen.

In de Golfregio probeert Iran de Straat van Hormuz te monopoliseren door ‘goede’ en ‘foute’ landen te onderscheiden en oorlogsschepen te weren. De Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk zien hun bewegingsvrijheid richting eigen bases bedreigd, terwijl China een dubbelzinnige positie inneemt over tolvrijheid en soevereiniteit. Trump laveert intussen tussen harde woorden en relativering over het Iraanse nucleaire programma en pronkt in China met magere handelsdeals, wat de geopolitieke mist rond Iran, Taiwan en de machtsbalans tussen Washington en Beijing alleen maar dikker maakt.

[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]

Over de Podcast

Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.

In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards

Reageren?

Op X: @ajboekestijn en @robdewijk

Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social

Mail: [email protected]

Over de makers:

Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.

Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.

Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Waar is de Amerikaanse pivot to Asia? | AI in oorlogsvoering | Macht van de dollar

Trump bezoekt China en verruilt de klassieke pivot to Asia voor een 19e-eeuwse invloedssferenlogica. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk schetsen hoe mogelijke deals over Taiwan, kritieke aardmetalen en Nvidia-chips de Amerikaanse China-strategie op zijn kop zetten. China domineert grondstoffen, bouwt een eigen AI-stack rond DeepSeek en Huawei-chips en zet Washington langs diplomatieke en economische weg steeds vaker van tafel.

China gebruikt die machtspositie om de Amerikaanse technologievoorsprong te verkleinen en de afhankelijkheid van westerse chips af te bouwen. De Wijk waarschuwt dat AI in oorlogvoering vooral gevaarlijk wordt wanneer de mens uit de besluitvorming verdwijnt. Fouten in doelwitherkenning, zoals in Gaza, illustreren hoe autonoom geweld ontspoort en westerse legers dwingen om in dit tempo mee te gaan.

Boekestijn en De Wijk duiden ten slotte de sluipende erosie van de dollar als wereldreservemunt en de groeiende Amerikaanse schuldenberg. Sancties en renteverlagingen ondermijnen het vertrouwen in de dollar, terwijl China, Rusland en Iran alternatieve betaalkanalen uitbouwen. Europa kan daarvan profiteren met sterkere defensie, deregulering en euro-obligaties, maar blijft voorlopig vooral aarzelen.

[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]

Over de Podcast

Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.

In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards

Reageren?

Op X: @ajboekestijn en @robdewijk

Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social

Mail: [email protected]

Over de makers:

Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.

Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.

Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Oekraïne werkt aan Drone-deal met de VS | Iraanse raketcapaciteit grotendeels intact | Europa assertiever tegen Trump

Trump overweegt hervatting van de bombardementen op Iran, terwijl Teheran met stevige voorwaarden en overgebleven raketcapaciteit de toon zet in de Golfregio. Rob de Wijk en Arend Jan Boekestijn duiden hoe Iran dankzij diep ingegraven lanceerinstallaties, asymmetrische oorlogsvoering en controle over de Straat van Hormuz sterke kaarten in handen heeft, terwijl de VS militair en diplomatiek vastloopt. Zij schetsen hoe dit conflict de reputatie van Amerika schaadt en de wereldeconomie raakt via onder meer olieprijzen en kunstmest.

Iran verhoogt de inzet met vijf onaanvaardbare eisen voor een nieuwe nucleaire deal, waardoor Trump steeds dichter tegen een grote oorlog aan schuurt. De Golfstaten sloegen soms terug maar vrezen een volledige escalatie die olie-installaties, ontziltingsfabrieken en Vision 2030 kan verwoesten. Zo ontstaat een scenario waarin zowel de Amerikaanse macht als regionale economieën langdurig onder druk komen te staan.

Europa worstelt intussen met Trump’s grillige Iran-politiek, oplopende energieprijzen en een NAVO-debat over Amerikaanse troepen in Duitsland en Oost‑Europa. In Frankrijk en Italië schuift radicaal rechts voorzichtig naar het midden om te kunnen regeren, terwijl Israël klem raakt tussen Hezbollah-drones en een nauwelijks beheersbare asymmetrische oorlog. Deze aflevering maakt duidelijk hoe fragiel de macht van grootmachten is in een woeste wereldorde.

[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]

Over de Podcast

Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.

In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards

Reageren?

Op X: @ajboekestijn en @robdewijk

Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social

Mail: [email protected]

Over de makers:

Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.

Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.

Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Trump naar Xi | Hoe voorkom je ongeschikte kandidaten op kieslijsten zonder de democratie aan te tasten? | Europese defensie-unie

Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk schetsen hoe Donald Trump Taiwan reduceert tot ruilmiddel in een geopolitieke deal met Xi Jinping, waarin TSMC en chips belangrijker zijn dan democratie. Zij leggen uit waarom China de blokkade in de Straat van Hormuz niet zomaar oplost en hoe Xi Trumps verzwakte positie gebruikt om Amerikaanse steun aan Taiwan af te knabbelen. De vergelijking met Hongkong maakt duidelijk hoe groot het risico is dat Taiwan zijn bijzondere status verliest.

Boekestijn en De Wijk analyseren hoe populistische leiders als Trump en Farage kunnen floreren dankzij onvrede bij kiezers en falende probleemoplossing door traditionele partijen. Zij laten zien hoe irrationele stemmotieven, economische onzekerheid en permanente crisissen democratieën in de VS, het Verenigd Koninkrijk en Nederland richting autocratie duwen. Daarbij komt ook de rol van partijen als de PVV en FvD langs, die protestpolitiek omzetten in macht zonder oplossingen.

De Wijk en Boekestijn verdiepen zich ten slotte in de Europese afhankelijkheid van Amerikaanse wapens en de gemiste kansen om met Oekraïne een eigen defensie-industrie te bouwen. Zij bespreken Belgische en Duitse raketaankopen, de Flamingo-kruisraket en plannen voor een Europese defensie-unie binnen de NAVO. De vraag of Europa eindelijk de stap durft te zetten naar strategische autonomie blijft prikkelend boven de markt hangen.

[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]

Over de Podcast

Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.

In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards

Reageren?

Op X: @ajboekestijn en @robdewijk

Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social

Mail: [email protected]

Over de makers:

Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.

Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.

Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).

See omnystudio.com/listener for privacy information.